Funkia (Hosta) w ogrodzie
Funkie to pochodzące z Azji Wschodniej mrozoodporne bylinyozdobne, przeznaczone do cienistych stanowisk. W środowisku naturalnych występują głównie w Japonii, Chinach, Korei, a także wschodniej Rosji. Rosną głównie na wilgotnych i podmokłych stanowiskach. W Europie funkie pojawiły się już XVIII wieku. Na naszym kontynencie gatunek został rozpowszechniony głównie przez Von Siebolda, który wprowadził funkie do ogrodów botanicznych w Belgi i Holandii. Funkie idealnie nadają się do aranżacji kwietników w ogrodach. Najczęściej wykorzystywane są do budowy obwódek w grupach, jak również pojedynczych nasadzeniach na obrzeżach, gazonach i brzegach oczek wodnych. Funkie dekorują ogród od wczesnej wiosny aż do połowy jesieni.
Budowa
Główny walor dekoracyjny stanowią niezwykle dekoracyjne liście, które w zależności od odmiany mogą być zielone, sinozielone, białe z zielonym brzegiem, kolorowe i prążkowane z równoległymi nerwami. Kształt liści bywa bardzo zróżnicowany od lancetowatego po niemal kolisty. Kwiaty są dosyć niepozorne – pojawiają się w okresie letnim. Kolor kwiatów w zależności od odmiany może być biały, purpurowy, fioletowy lub różowy. Kształt kwiatów może być dzwonkowaty lub lejkowaty, zebrany w jednostronne kwiatostany. Łodygi kwiatowe mają podobne do liści podkwiatki lub są całkowicie nagie.
Stanowisko
Funkie preferuję przede wszystkim stanowisko półcieniste, jednakże stosunkowo dobrze rosną również w cieniu. Kilka gatunków dobrze sprawdza się również na stanowisku słonecznym. Gatunki preferujące cień lub półcień na stanowisku słonecznym mogą zostać poparzone. Możemy zapobiec temu zjawisku poprzez częściowe cieniowanie. Dlatego tak ważne jest dopasowanie rośliny do odpowiedniego stanowiska. Znacząca większość gatunków może być z powodzeniem uprawiana na cienistych rabatach, jak również w leśnych ogrodach.
Funkia
Niektóre odmiany sprawdzą się również w uprawie pojemnikowej. Karpy funkii stosunkowo dobrze zimują w donicach bez dodatkowego zabezpieczenia. W zacienionych ogrodach skalnych sprawdzają się przede wszystkim funkie karłowe.
Pamiętajmy również, że zbyt wietrzne stanowisko może skutkować połamaniem liści. Częściowe osłonięcie pozwoli roślinom zachować piękne liście w doskonałej formie. Funkie mogą rosnąć w jednym miejscu nawet przez 15-20 lat. Niektóre gatunki nie zbyt dobrze znoszą przesadzanie. Bardzo ważne jest zapewnienie roślinom odpowiedniej ilości miejsca. Funkie z upływem lat bardzo mocno się rozrastają.
Kwiaty funkii
Gleba
Funkie preferują glebę dostatecznie żyzną, wilgotną i raz na jakiś czas odpowiednio nawożoną. Rośliny stosunkowo najlepiej rosną w ziemi próchniczej. Dobrze rosną w glebach alkaicznych, zaś w wapiennych przybierają żółtawy odcień, dlatego nie poleca się tego typu podłoża.
Karłowate i niskie gatunki dosyć dobrze udają się w ziemi o strukturze poprawionej dodatkiem kompostu i torfu.
Dobrym rozwiązaniem jest obsypanie podłoża korą, co pozytywnie wpływa na rozwój roślin i zmniejsza ilość koniecznych prac pielęgnacyjnych.
W początkowym okresie po posadzeniu funkie należy obficie podlewać. Również w okresie letnim podlewanie jest wskazane, ponieważ rośliny są wrażliwe na przedłużającą się suszę.
Funkia
Rozmnażanie
Funkie rozmnaża się poprzez podział kęp i sadzonkowanie. Do podziału nadają się egzemplarze kilku letnie. Zabieg ten przeprowadza się na przełomie kwietnia i maja. Wykopaną roślinę dzielmy za pomocą noża na kilka części. Ważne jest, aby podzielonych kęp nie zakopać zbyt głęboko. Nowe rośliny rozrastają się dosyć szybko.
Niektóre gatunki można spróbować rozmnożyć również z nasion. Zabieg ten należy przeprowadzić wczesną wiosną. Nasiona najlepiej wysiać do pojemników wypełnionych substratem torfowym.
Funkia
Choroby i szkodniki
Głównym szkodnikiem funkii są ślimaki, które przyciągane są przez bujne liście. Inwazji ślimaków zapobiec może wyłożenie dookoła roślin żwiru lub kory. Po takim materiale ślimaki trudno się poruszają. Spulchnianie ziemi również utrudnia przemieszczanie się ślimaków. W niektórych przypadkach konieczne może okazać się zastosowanie specjalnych środków przeciw ślimakom.
Funkie (Hosta) uprawiane w skrzynkach czasami atakowane są przez larwy opuchlaków. Zdarza się również, że rośliny ulegają chorobom grzybowym i wirusowym. Głównym objawem jest pojawienie się plamistości liści. Generalnie rośliny są stosunkowo mało podatne na choroby.
Kwitnące funkie
Zróżnicowanie odmianowe
Funkie to rośliny bardzo zróżnicowane gatunkowo i odmianowo. Tworzą bardzo bogatą rodzinę, zróżnicowaną pod względem wielkości, kształtu, koloru i wymagań uprawowych. Czasami nawet niektórzy hodowcy nie są w stanie rozróżnić, co jest gatunkiem, a co odmianą.
Do najbardziej popularnych i najpiękniejszych funkii zaliczyć można:
Funkia Siebolda (Hosta sieboldiana)
Funkia Siebolda to bardzo dekoracyjna bylina o kępiastej budowie. Liście są grube, duże (nawet do 50 cm długości) o kształcie od kolistego do sercowatego. Mogą przybierać kolor od sinego do niebieskiego. Cechą charakterystyczną jest silne pomarszczenie blaszki liściowej. Kwiaty koloru białego ukazują się w okresie letnim.
Funkia lancetolistna (Hosta lancifolia)
Funkia lancetolistna posiada wydłużone, cienkie, ciemnozielone i błyszczące liście. Kwiaty w kolorze purpurowym pojawiają się w sierpniu. Gatunek dosyć szczelnie pokrywa ziemię w ogrodzie. Preferuje trochę zacienione stanowisko.
Funkia Fortune’a
Funkia Fortune’a (Hosta fortunei)
Liście tego gatunku są spiczaste, matowo ciemnozielone o długości ok. 25 cm. Kwiaty w kolorze lawendowym pojawiają się na początku lata.
Funkia rozdęta (Hosta ventricosa)
Należy do najbardziej dekoracyjnych gatunków funkii. Preferuje stanowisko cieniste. Posiada liście zielone, lśniące, sercowate, mocno unerwione z pomarszczonymi brzegami. W sierpniu ukazują się purpurowoniebieskie kwiaty.
Funkia rozdęta
Funkia babkowata (Hosta plantaginea)
Posiada bardzo duże, pofalowane, sercowate i jasnozielone liście. Kwiaty ukazują się pod koniec lata w kolorze białym (przyjemnie pachną). Idealnie nadają się do uprawy w dużym pojemniku.
Funkia falista (Hosta undulata)
Preferuje całkowity cień, ponieważ jest bardzo wrażliwa na poparzenie liści. Liście są szerokie, skręcone, owalne do lancetowatych w kolorze kremowobiałym z zielonym obrzeżeniem. Na początku lipca pojawiają się lawendowe kwiaty.
Funkia falista
Funkia górska (Hosta montana)
Gatunek, który dosyć wczesną wiosną rozpoczyna okres wegetacyjny, jednakże jest dosyć wrażliwy na przymrozki. Preferuje stanowisko cieniste. Posiada liście łukowato wygięte, wzniesione, owalne do sercowatych z żółtymi brzegami. Kwiaty koloru białego z podbarwieniem lawendowym ukazują się na początku lipca.
Funkia Tokudama (Hosta tokudama)
Posiada wklęsłe, grube, koliste i pomarszczone liście koloru szaroniebieskiego. Kwiaty koloru lawendowobiałego ukazują się na początku lipca. Funkia Tokudama rośnie stosunkowo powoli.
Uprawa funkii nie jest trudna, jednakże konieczne jest stosowanie się do wyżej wymienionych zasad.
